Ο ΦΠΑ (Φόρος Προστιθέμενης Αξίας) είναι φόρος κατανάλωσης που εισπράττεις από τους πελάτες σου εκ μέρους του Δημοσίου. Αν είσαι υπόχρεος ΦΠΑ, τον προσθέτεις στις τιμές σου, τον εισπράττεις και τον αποδίδεις στην ΑΑΔΕ — συνήθως κάθε τρίμηνο.
ΑΦΜ vs. αριθμός ΦΠΑ — ποια είναι η διαφορά;
Στην Ελλάδα η σύγχυση είναι πολύ συνηθισμένη, επειδή χρησιμοποιούνται μαζί δύο αριθμοί:
| Αριθμός | Μορφή | Ποιος τον δίνει | Για τι χρησιμοποιείται |
|---|---|---|---|
| ΑΦΜ (Αριθμός Φορολογικού Μητρώου) | 9 ψηφία, π.χ. 756606808 |
ΑΑΔΕ | Ταυτότητα σε κάθε φορολογική συναλλαγή — φορολογικές δηλώσεις, τιμολόγια, παραστατικά |
| Αριθμός ΦΠΑ (EU VAT) | EL + 9 ψηφία, π.χ. EL756606808 |
ΑΑΔΕ | Για διασυνοριακές Β2Β συναλλαγές μέσα στην ΕΕ |
Το βασικό που πρέπει να ξέρεις: Ο ευρωπαϊκός αριθμός ΦΠΑ στην Ελλάδα είναι απλώς EL μπροστά από το ΑΦΜ σου. Αν έχεις ΑΦΜ 756606808, ο αριθμός ΦΠΑ σου για ευρωπαϊκές συναλλαγές είναι EL756606808. Δεν είναι διαφορετικός αριθμός — είναι το ίδιο.
Σε εγχώρια τιμολόγια αναγράφεις μόνο το ΑΦΜ σου (χωρίς EL). Το πρόθεμα EL χρειάζεται μόνο όταν τιμολογείς επιχείρηση σε άλλη χώρα της ΕΕ.
Χρειάζεσαι να χρεώνεις ΦΠΑ;
Όχι αυτόματα. Στην Ελλάδα ισχύει όριο απαλλαγής: αν ο ετήσιος τζίρος σου είναι κάτω από €10.000, μπορείς να υπαχθείς στο καθεστώς απαλλαγής ΦΠΑ (άρθρο 39 του Κώδικα ΦΠΑ). Σε αυτή την περίπτωση δεν χρεώνεις ΦΠΑ και δεν υποβάλλεις δηλώσεις ΦΠΑ, αλλά δεν μπορείς και να πάρεις πίσω ΦΠΑ από τις αγορές σου (εισροές).
Αν ξεπεράσεις το όριο — ή αν επιλέξεις να εγγραφείς εκούσια — γίνεσαι υπόχρεος ΦΠΑ και εφαρμόζεις τον αντίστοιχο συντελεστή.
Συντελεστές ΦΠΑ στην Ελλάδα:
| Συντελεστής | Εφαρμόζεται σε |
|---|---|
| 24% | Κανονικός συντελεστής — γενικές υπηρεσίες, εμπορεύματα |
| 13% | Μειωμένος — τρόφιμα, εστιατόρια, γεωργικά εισροές |
| 6% | Υπερμειωμένος — φάρμακα, βιβλία, εφημερίδες |
Πού να βρεις το ΑΦΜ σου
Το ΑΦΜ εμφανίζεται σε πολλά έγγραφα:
- Βεβαίωση απόδοσης ΑΦΜ — το επίσημο έγγραφο από την ΑΑΔΕ κατά την εγγραφή σου. Αν δεν το έχεις, μπορείς να εκτυπώσεις αντίγραφο από το myAADE.
- Εκκαθαριστικό σημείωμα — η ετήσια εκκαθάριση φόρου που στέλνει η ΑΑΔΕ, το ΑΦΜ εμφανίζεται στην κεφαλίδα.
- Φορολογική ενημερότητα — το πιστοποιητικό που εκδίδεται από την ΑΑΔΕ· το ΑΦΜ αναγράφεται πάντα.
- Δήλωση Ε1 / Ε3 — στην κεφαλίδα κάθε φορολογικής δήλωσης.
- Κάθε επίσημη επιστολή από την ΑΑΔΕ — το ΑΦΜ βρίσκεται στην κεφαλίδα ή στο πεδίο στοιχείων φορολογουμένου.
- myAADE (myaade.gr) — σύνδεση με Taxisnet → «Στοιχεία Μητρώου» → εμφανίζεται το ΑΦΜ και ο εγγεγραμμένος αριθμός ΦΠΑ.
Αν δεν θυμάσαι το ΑΦΜ σου και δεν έχεις κανένα από τα παραπάνω έγγραφα, μπορείς να το αναζητήσεις με την ταυτότητά σου σε οποιοδήποτε ΚΕΠ ή τηλεφωνικά στο Κέντρο Εξυπηρέτησης Φορολογουμένων ΑΑΔΕ (801 802 1199).
Πού να επιβεβαιώσεις αν είσαι εγγεγραμμένος στον ΦΠΑ
Το ΑΦΜ σου υπάρχει, αλλά αυτό δεν σημαίνει αυτόματα ότι είσαι υπόχρεος ΦΠΑ. Για να δεις το καθεστώς σου:
- Σύνδεσε στο myAADE (myaade.gr) με Taxisnet.
- Πήγαινε στο Μητρώο → Στοιχεία Μητρώου.
- Εκεί βλέπεις αν υπάρχει ενεργός κωδικός ΦΠΑ και τον τύπο υπαγωγής σου (κανονικό καθεστώς ή απαλλαγή άρθρου 39).
Αν δεν είσαι εγγεγραμμένος στον ΦΠΑ, δεν έχεις αριθμό ΦΠΑ — ακόμα και αν έχεις ΑΦΜ. Η εγγραφή στον ΦΠΑ γίνεται μέσω myAADE ή σε αρμόδια ΔΟΥ, με υποβολή δήλωσης έναρξης δραστηριότητας.
Τι αναγράφεις στο τιμολόγιο
| Κατάσταση | Αριθμός στο τιμολόγιο | Χρεώνεις ΦΠΑ; |
|---|---|---|
| Απαλλαγή ΦΠΑ (άρθρο 39, κάτω από €10.000) | ΑΦΜ | Όχι |
| Υπόχρεος ΦΠΑ, εγχώριος πελάτης | ΑΦΜ | Ναι (24% / 13% / 6%) |
| Υπόχρεος ΦΠΑ, επιχείρηση σε άλλη χώρα ΕΕ | EL + ΑΦΜ | Όχι (αντίστροφη επιβάρυνση) |
Για τη διασυνοριακή Β2Β τιμολόγηση (π.χ. σε εταιρεία στη Γερμανία ή Ιρλανδία), δεν χρεώνεις ΦΠΑ — ο πελάτης το διευθετεί στη χώρα του. Το τιμολόγιο πρέπει να αναγράφει τον δικό σου αριθμό ΦΠΑ (EL + ΑΦΜ), τον αριθμό ΦΠΑ του πελάτη, μηδενικό ΦΠΑ και τη σημείωση «Αντίστροφη επιβάρυνση — ο ΦΠΑ αποδίδεται από τον λήπτη».
Προσθήκη ΦΠΑ σε τιμολόγια στο Billino
Στο Billino, άνοιξε Ρυθμίσεις → Φόρος και εισάγαγε το ΑΦΜ σου και τον ισχύοντα συντελεστή. Από εκείνο το σημείο, κάθε τιμολόγιο θα εμφανίζει το καθαρό ποσό, το ποσό ΦΠΑ και το ακαθάριστο σύνολο ως ξεχωριστές γραμμές.
Αν δεν είσαι υπόχρεος ΦΠΑ, άφησε τα πεδία ΦΠΑ κενά. Το Billino θα παράγει ένα καθαρό τιμολόγιο χωρίς φορολογική γραμμή — ακριβώς αυτό που χρειάζεσαι.
